Το τέλος της συλλογής μας: Πώς η εξαγορά του HBO από το Netflix σφραγίζει τον θάνατο των φυσικών μέσων

Ήταν πρωί  Παρασκευής όταν έσκασε η είδηση που προκάλεσε σεισμικές δονήσεις στη βιομηχανία του θεάματος, τραυμάτισε σχεδόν ανεπανόρθωτα τον ψυχικό κόσμου του γράφοντος: Η Netflix ανακοίνωσε την απόκτηση της Warner Bros. και του HBO, σε μια συμφωνία που αγγίζει τα 72 δισεκατομμύρια δολάρια. Για τους αναλυτές της Wall Street, αυτό είναι ένα οικονομικό μέγεθος. Για τους λάτρεις όμως του κινηματογράφου και της τηλεόρασης, είναι κάτι πολύ βαθύτερο και πιο ανησυχητικό: Είναι η ταφόπλακα στην εποχή που αγγίζαμε την τέχνη που αγαπούσαμε.

Η κουλτούρα που γίνεται αέρας κοπανιστός

Το HBO δεν ήταν απλώς ένα κανάλι και φυσικά, η αγαπημένη streaming platform εκατομμυρίων ανθρώπων εκεί έξω. Ήταν ο θεματοφύλακας της ποιότητας, ο οποίος φρόντιζε ώστε τα αριστουργήματά του να φτάνουν στα χέρια μας σε υλική μορφή, για εμάς τους περίεργους. Πόσοι από εμάς δεν έχουμε στα ράφια μας τις κασετίνες του The Sopranos, του The Wire, του Six Feet Under, του Leftovers  ή του Game of Thrones; Και αλήθεια, θα παίζουν οι Watchmen με κόκκινο φόντο;

Υπήρχε μια ιεροτελεστία στην αγορά ενός Blu-ray ή ενός δίσκου UHD. Κρατούσες το κουτί, ξεφύλλιζες το ένθετο, θαύμαζες το εξώφυλλο. Ήταν δικό σου. Κανείς δεν μπορούσε να μπει στο σαλόνι σου και να το αφαιρέσει επειδή έληξαν τα πνευματικά δικαιώματα ή επειδή ο αλγόριθμος αποφάσισε ότι δεν είναι πλέον “trendy”. Έβγαινε το κουτί των 100 χρόνων από τη Warner και έκοβες καφέ και τσιγάρο για να τα σκάσεις.

Με την εξαγορά αυτή, η Netflix, ο αρχιτέκτονας της ψηφιακής μετριότητας, αποκτά τον έλεγχο ενός εκ των ιστορικότερων στούντιο. Το μοντέλο της Netflix πέρα από flat, δεν αγαπά τα ράφια. Αγαπά τη συνδρομή. Όσα νιώθαμε μέρος της κουλτούρας μας, πλέον θα υπάρχουν μόνο όσο πληρώνουμε το μηνιαίο χαράτσι και μόνο όσο η πλατφόρμα επιθυμεί να τα φιλοξενεί στους servers της. Η εποχή της συλλογής τελειώνει· ξεκινά η εποχή της αέναης ενοικίασης.

Η συμφωνία προβλέπει ότι η Netflix θα απορροφήσει όχι μόνο το ιστορικό στούντιο και την πλατφόρμα HBO Max, αλλά και το ειδησεογραφικό δίκτυο CNN, αναλαμβάνοντας παράλληλα και το χρέος της εταιρείας. Οι προσδοκίες για το μέλλον της Warner Bros. Discovery διαψεύστηκαν παταγωδώς, αφήνοντας το Χόλιγουντ σε κατάσταση σοκ.

Αν η συμφωνία ολοκληρωθεί, θα δημιουργηθεί ένας πρωτοφανής μιντιακός κολοσσός που θα ελέγχει σχεδόν το μισό της αγοράς του streaming. Οι φόβοι για τη δημιουργία ενός μονοπωλιακού εφιάλτη είναι ήδη ορατοί, με την Γερουσιαστή Ελίζαμπεθ Γουόρεν να προειδοποιεί για τους κινδύνους: υψηλότερες τιμές για τους συνδρομητές, λιγότερες επιλογές ψυχαγωγίας και απειλή για τους εργαζόμενους στον χώρο του θεάματος.

H ερώτηση των χιλιάδων ευρώ: Θα μας ανήκει κάτι;

Η Netflix δείχνει αποφασισμένη, έχοντας συμφωνήσει να πληρώσει ρήτρα αποζημίωσης 5,8 δισεκατομμυρίων δολαρίων εάν η συμφωνία ναυαγήσει λόγω ρυθμιστικών αρχών. Ωστόσο, οι δικηγόροι της Paramount προειδοποιούν ότι η παγκόσμια κυριαρχία που θα προκύψει παραβιάζει τους κανόνες ανταγωνισμού.

Πέρα όμως από τα δισεκατομμύρια και τις νομοθετικές μάχες, το ερώτημα για τον μέσο θεατή παραμένει υπαρξιακό. Με την απορρόφηση του HBO από το Netflix, χάνεται ίσως το τελευταίο προπύργιο της «παραδοσιακής» τηλεόρασης ποιότητας που έβλεπε τα έργα της ως κειμήλια και όχι ως content. Σε λίγα χρόνια, ίσως να μην μπορούμε να δείξουμε στα παιδιά μας την αγαπημένη μας ταινία βγάζοντάς την από το ράφι, αλλά να ελπίζουμε ότι κάποιος server στην άλλη άκρη του κόσμου δεν έχει πέσει.

Ίσως να δούμε και τον Batman να πίνει κοκτέιλ στην Καλιφόρνια, δεδομένου πως ο πλήρης κατάλογος της DC ανήκει στον όμιλο Warner/HBO.