Βαρκελώνη: «Απαγορευτικό» σε βραχυχρόνιες μισθώσεις με τις τιμές των ενοικίων στα ύψη – «Ουδέν σχόλιο» από την Airbnb

Η απόφαση έγινε πρωτοσέλιδο σε όλο τον κόσμο, προκαλώντας έκπληξη και απειλές για αγωγές δισεκατομμυρίων ευρώ. Αλλά μήνες αφότου οι αξιωματούχοι στη Βαρκελώνη ανακοίνωσαν τα σχέδια για την απαλλαγή της πόλης από τα τουριστικά διαμερίσματα μέχρι τα τέλη του 2028, ο δήμαρχος της πόλης το χαρακτήρισε ως μια «δραστική» αλλά απολύτως αναγκαία κίνηση για να συγκρατηθεί το αυξανόμενο κόστος στέγασης.

«Είναι πολύ δραστικό, αλλά πρέπει να γίνει επειδή η κατάσταση είναι πολύ, πολύ δύσκολη», δήλωσε ο Jaume Collboni σε μια από τις πρώτες συνεντεύξεις του σε διεθνή μέσα ενημέρωσης μετά την ανακοίνωση του Ιουνίου. «Στη Βαρκελώνη, όπως και σε άλλες μεγάλες ευρωπαϊκές πόλεις, το νούμερο ένα πρόβλημα που έχουμε είναι η στέγαση».

Σύμφωνα με τον Guardian, τα τελευταία 10 χρόνια οι τιμές των ενοικίων στην πόλη έχουν εκτοξευθεί κατά 68%, ενώ το κόστος αγοράς κατοικίας έχει αυξηθεί κατά 38%. Καθώς ορισμένοι κάτοικοι διαμαρτύρονταν ότι η τιμή τους έχει πέσει έξω από την πόλη, ο Collboni άρχισε να βάζει στο μάτι τις 10.101 άδειες που είχε μοιράσει η πόλη και οι οποίες επέτρεπαν την ενοικίαση καταλυμάτων σε τουρίστες μέσω πλατφορμών όπως η Airbnb.

Αυτό που είδε ο δήμαρχος του κόμματος των Σοσιαλιστών ήταν ένας σχετικά γρήγορος τρόπος για να ενισχύσει το απόθεμα κατοικιών της πόλης, περιορίζοντας παράλληλα μέρος των 32 εκατομμυρίων τουριστών που καταφθάνουν στην πόλη των 1,7 εκατομμυρίων κατοίκων ετησίως.

«Σύμφωνα με το μοντέλο του μαζικού τουρισμού που έχει αποικίσει το κέντρο της πόλης, είδαμε δύο πράγματα να πλήττονται θεμελιωδώς: το δικαίωμα πρόσβασης σε κατοικία, επειδή η κατοικία χρησιμοποιείται για οικονομική δραστηριότητα, και τη συνύπαρξη μεταξύ των γειτόνων, ιδίως στις περιοχές που έχουν περισσότερα τουριστικά διαμερίσματα», δήλωσε ο Collboni.

Η πόλη προσπαθούσε εδώ και καιρό να το αντιμετωπίσει αυτό, θέτοντας όρια στον αριθμό των τουριστικών διαμερισμάτων. «Μετά από χρόνια, καταλήξαμε στο συμπέρασμα ότι το να κάνουμε τα πράγματα μισά-μισά δεν λειτουργεί», δήλωσε ο Collboni. «Είναι πολύ δύσκολο να το διαχειριστείς και να βεβαιωθείς ότι δεν υπάρχουν παράνομες ενοικιάσεις. Είναι πολύ πιο απλό και πιο ξεκάθαρο να πούμε ότι δεν θα υπάρξουν άλλα τουριστικά διαμερίσματα στη Βαρκελώνη».

Ενώ ορισμένοι έχουν επικρίνει τα χρόνια που θα χρειαστούν για να τεθεί σε ισχύ το μέτρο, ο Collboni εντόπισε το χρονοδιάγραμμα του 2028 στην περιφερειακή νομοθεσία που πέρυσι περιόρισε τις άδειες τουριστικών διαμερισμάτων σε πέντε χρόνια σε περιοχές με ελάχιστη πρόσβαση σε κατοικίες. Σε αυτή τη ρήτρα οι αξιωματούχοι της Βαρκελώνης είδαν την ευκαιρία τους: το 2028, όταν λήξει η τρέχουσα σοδειά αδειών στη Βαρκελώνη, το σχέδιό τους είναι απλώς να μην ανανεωθεί καμία από αυτές.

Η ιδέα, ωστόσο, συνοδεύεται από σημαντικούς περιορισμούς. Η θητεία του Collboni ως δημάρχου λήγει το 2027, αφήνοντας το σχέδιο ευάλωτο στο να καταργηθεί εάν οι εκλογές αποφέρουν αλλαγή στη δημοτική κυβέρνηση. Η περιφερειακή νομοθεσία επιτρέπει επίσης στους ιδιοκτήτες να ζητήσουν εφάπαξ παράταση έως και πέντε ετών, εάν είναι σε θέση να αποδείξουν ότι έχουν επενδύσει σημαντικά στο ακίνητο, αν και ο Collboni υποστήριξε ότι τέτοιες περιπτώσεις θα αποτελούν «μικρό μέρος» των αδειών στη Βαρκελώνη.

Δεκάδες παράνομα τουριστικά καταλύματα

Αντιθέτως, η ελπίδα του είναι ότι το σχέδιο θα οδηγήσει στην επιστροφή περισσότερων από 10.000 ακινήτων στην αγορά κατοικιών, όπου τα πρόσφατα εισαχθέντα ανώτατα όρια ενοικίων και ένα επικείμενο εθνικό μητρώο με στόχο τον περιορισμό των βραχυχρόνιων μισθώσεων θα τα αποτρέψουν ιδανικά από το να μετατραπούν σε πολυτελή διαμερίσματα ή μηνιαίες μισθώσεις. Η ομάδα των περίπου 30 επιθεωρητών της πόλης – οι οποίοι, σύμφωνα με αξιωματούχους, εντοπίζουν περισσότερα από 300 παράνομα τουριστικά διαμερίσματα τον μήνα – πρόκειται να ενισχυθεί με 10 ακόμη θέσεις τους επόμενους μήνες και θα συνεχίσει να λειτουργεί με πλήρη ισχύ και μετά το 2028 για να πατάξει κάθε παράνομη ενοικίαση που μπορεί να ξεφυτρώσει.

Η ανακοίνωση τον Ιούνιο αιφνιδίασε πολλούς στην πόλη. «Δεν πιστεύαμε ότι ήταν τόσο ριζοσπαστική», δήλωσε ο Jaume Artigues από την Ένωση Γειτόνων Eixample Dreta, η οποία εκπροσωπεί μια γειτονιά που φιλοξενεί περίπου το 17% των νόμιμων τουριστικών διαμερισμάτων της πόλης – περίπου 1.655 από αυτά διατρέχουν την κεντρική γειτονιά που είναι γνωστή για τη μοντερνιστική αρχιτεκτονική της. «Νομίζω ότι πρόκειται για ένα πολύ, πολύ γενναίο μέτρο, διότι θα είναι μια σκληρή νομική μάχη ενάντια στα οικονομικά συμφέροντα αυτού του τομέα».

Όμως ο Artigues ανησυχεί για το χρονοδιάγραμμα που θα τραβήξει, περιγράφοντάς το ως ένα αβέβαιο στοίχημα σε μια πόλη όπου η πρόσβαση σε κατοικίες είναι ήδη μια κατάσταση έκτακτης ανάγκης. Το συναίσθημα επαναλήφθηκε από τον Albert Freixa, από το Συνδικάτο Στέγασης της Eixample. «Δεν μπορείς να υποσχεθείς κάτι για το 2028, όταν υπάρχουν εκλογές και δεν ξέρεις καν αν θα είσαι δήμαρχος», δήλωσε ο Freixa.

«Ουδέν σχόλιο» από την Airbnb

Όταν επικοινώνησε με τον Guardian, η Airbnb – που πιστεύεται ότι διευκολύνει την ενοικίαση των περισσότερων τουριστικών διαμερισμάτων στην πόλη – δεν σχολίασε άμεσα το σχέδιο της Βαρκελώνης.

Αντ’ αυτού, κάλεσε την πόλη να επανεξετάσει την προσέγγισή της για τις βραχυχρόνιες μισθώσεις, υποστηρίζοντας ότι οι προκλήσεις της πόλης όσον αφορά τη στέγαση και τον υπερτουρισμό δεν έχουν μειωθεί, ακόμη και όταν ο δήμος προσπάθησε να περιορίσει τα τουριστικά διαμερίσματα. Επικαλούμενη κυβερνητικά στοιχεία που δείχνουν ότι οι κενές κατοικίες υπερτερούν σημαντικά σε αριθμό από τις βραχυχρόνιες μισθώσεις στην πόλη, υποστήριξε ότι η αντιμετώπιση αυτού του προβλήματος θα ήταν πιθανότερο να αυξήσει την προσφορά προσιτής στέγασης.

Η αναμέτρηση έρχεται καθώς οι εντάσεις σχετικά με τον τουρισμό στη Βαρκελώνη συνεχίζουν να είναι υψηλές. Η υποβόσκουσα οργή ορισμένων ξέσπασε σε δημόσια θέα αυτό το καλοκαίρι, αφού μια χούφτα διαδηλωτών που έφεραν νεροπίστολα εκτόξευσαν νερό σε τουρίστες, ενώ άλλοι κρατούσαν πινακίδες που έγραφαν «Οι τουρίστες να πάνε σπίτι τους» και «Δεν είστε ευπρόσδεκτοι».

Αυτό που προέκυψε δεν αντικατοπτρίζει το πώς αισθάνεται η πλειοψηφία των κατοίκων, δήλωσε ο Collboni. «Αλλά είναι αλήθεια ότι υπάρχει μια ανησυχία στην πόλη σχετικά με την αίσθηση ότι χάνουμε τμήματα της πόλης», είπε, δείχνοντας τη La Rambla, τη λεωφόρο που είναι γεμάτη από τουρίστες και καταστήματα με σουβενίρ, ως παράδειγμα μιας περιοχής που ορισμένοι κάτοικοι θρηνούν ότι έχει καταπιεί ο μαζικός τουρισμός.

«Ο τουρισμός πρέπει να περιοριστεί σε αυτό που μπορεί πραγματικά να απορροφήσει η πόλη», δήλωσε ο Collboni. «Δεν μπορούμε να αναπτυσσόμαστε επ’ αόριστον εις βάρος εκείνων που ζουν στην πόλη».

 

 

 

• Airbnb
• Βαρκελώνη
• ενοίκιο