WSJ: Η «στιγμή κρίσης» που γέννησε το σχέδιο Τραμπ για Γάζα – Από την επίθεση στη Ντόχα στις 20 ρήτρες της συμφωνίας

Σύμφωνα με ανάλυση της Wall Street Journal, οι Αμερικανοί και Άραβες μεσολαβητές δούλευαν μήνες χωρίς αποτέλεσμα για εκεχειρία στη Γάζα και απελευθέρωση ομήρων. Η τομή ήρθε στις 9 Σεπτεμβρίου, όταν ισραηλινοί πύραυλοι έπληξαν κτίριο στη Ντόχα, όπου βρίσκονταν κορυφαίοι διαπραγματευτές της Χαμάς — χωρίς προειδοποίηση σε Τραμπ ή Κατάρ. Η επίθεση εξόργισε τις χώρες του Κόλπου, απειλώντας να εκτροχιάσει τις συνομιλίες.

Ο Ντόναλντ Τραμπ αξιοποίησε την κρίση ως μοχλό πίεσης. Η επίθεση ενεργοποίησε αραβικές πρωτεύουσες που φοβήθηκαν περιφερειακή κλιμάκωση, ενώ έδωσε στον Λευκό Οίκο περισσότερη επιρροή έναντι του Μπενιαμίν Νετανιάχου και της Χαμάς. Ακολούθησε πυκνό shuttle diplomacy: Στιβ Γουίτκοφ, Τζάρεντ Κούσνερ, Ρον Ντέρμερ και αξιωματούχοι από Κατάρ–Σαουδική Αραβία διαμόρφωσαν ένα σχέδιο 20 σημείων.

Στον Λευκό Οίκο, ο Τραμπ το ανακοίνωσε δίπλα στον Νετανιάχου, μιλώντας για «μια από τις σπουδαιότερες ημέρες». Πυρήνας του πλάνου: απελευθέρωση ομήρων, αποχώρηση Ισραήλ, αραβική διεθνής δύναμη ασφαλείας στη Γάζα και διοίκηση από παλαιστίνιους τεχνοκράτες.

Τελεσίγραφο Τραμπ για την εκεχειρία: «Ή τώρα ή ποτέ» – Στο Κάιρο οι διαπραγματεύσεις για το μέλλον της Γάζας

Ωστόσο, παραμένουν βαριές ενστάσεις:

• Ο Νετανιάχου απορρίπτει αναφορές σε παλαιστινιακό κράτος και ρόλο της Παλαιστινιακής Αρχής.
• Η Χαμάς αντιδρά στην πλήρη αποστρατιωτικοποίηση και ζητά δεσμεύσεις αποχώρησης του Ισραήλ.
• Αραβικές κυβερνήσεις φοβούνται ότι το σχέδιο είναι υπερβολικά σκληρό για τη Χαμάς και ασθενές στον κρατικό ορίζοντα των Παλαιστινίων, άρα δύσκολα “πουλιέται” στο εσωτερικό τους.

Έτσι διαμορφώνεται ένα επικίνδυνο “game of chicken”: κανείς δεν θέλει να απορρίψει δημόσια κάτι που ιδιωτικά δυσκολεύεται να δεχθεί. Ο Τραμπ κινείται επιθετικά, κεφαλαιοποιώντας τις δηλώσεις στήριξηςκαι αγνοώντας τις επιφυλάξεις, ενώ αποστέλλει Κούσνερ–Γουίτκοφ στην Αίγυπτο για κλείσιμο συμφωνίας ομήρων και ώθηση του ευρύτερου σχεδίου.

Στο παρασκήνιο, οι Άραβες ζήτησαν: σαφή πορεία τερματισμού πολέμου, δέσμευση για παλαιστινιακό κράτος, πλήρη αποχώρηση ισραηλινών δυνάμεων και αποτροπή προσάρτησης της Δυτικής Όχθης. Το Κατάρ επανήλθε μετά από διαβεβαιώσεις και συγγνώμη που υποβλήθηκε κατόπιν πίεσης Τραμπ.

Όταν η Χαμάς ανακοίνωσε «αποδοχή» του σχεδίου με όρους (σύνδεση ομήρων–τέλους πολέμου–αποχώρησης), Άραβες διαπραγματευτές το διάβασαν ως «όχι». Ο Τραμπ, αντίθετα, έγραψε ότι βλέπει ετοιμότητα για διαρκή ΕΙΡΗΝΗ.

Το στοίχημα τώρα είναι αν οι τεχνικές λεπτομέρειες — λίστες ομήρων/κρατουμένων, χρονοδιαγράμματα αποχώρησης, εγγυήσεις ασφαλείας — θα μετατρέψουν το εύθραυστο momentum σε συμφωνία επί του πεδίου ή αν θα οδηγήσουν σε νέα ανατίναξη εμπιστοσύνης.

• WSJ
• Γάζα
• εκεχειρία
• Κατάρ
• Μέση Ανατολή
• Μπενιαμίν Νετανιάχου
• Ντόναλντ Τραμπ
• Όμηροι
• σαουδική αραβία
• Στιβ Γουίτκοφ
• Τζάρεντ Κούσνερ
• Χαμάς