Ύπνος: Γιατί ξυπνάς και νιώθεις πτώμα; – Πώς να το αποφύγεις

Ξυπνάς από έναν μεσημεριανό ύπνο και αντί να νιώθεις ξεκούραστος, έχεις πονοκέφαλο, ζαλάδα ή ακόμη και στομαχικές ενοχλήσεις; Οι ειδικοί λένε πως δεν είσαι μόνος. Και υπάρχουν εξηγήσεις – αλλά και λύσεις.

Όταν ο ύπνος σε «σακατεύει»

Μια γρήγορη σιέστα στον καναπέ μπορεί να καταλήξει σε εφιάλτη: ναυτία, πονοκέφαλος σαν βελόνες στους κροτάφους και ένα βαρύ, θολωμένο μυαλό. Αυτό που συμβαίνει συχνά οφείλεται σε ύπνωση αδράνειας (sleep inertia), μια κατάσταση όπου ο εγκέφαλος δεν έχει ολοκληρώσει τον κύκλο ύπνου του και ξυπνάς αποπροσανατολισμένος.

Οι κύκλοι ύπνου διαρκούν περίπου 90 λεπτά και περιλαμβάνουν διαφορετικά στάδια, συμπεριλαμβανομένου του REM. Όταν ξυπνάς στη μέση, το σώμα σου αντιδρά με ζαλάδα, ναυτία και κόπωση. Οι ειδικοί λένε πως αυτό είναι πιο έντονο το απόγευμα, επειδή το κιρκάδιο ρολόι μας δεν περιμένει να κοιμηθούμε εκείνη την ώρα. Αν έχεις αϋπνία, άπνοια ύπνου ή έλλειψη ύπνου, η κατάσταση μπορεί να είναι ακόμη χειρότερη.

Το στομάχι που… διαμαρτύρεται

Η οξυγόνο-γαστροοισοφαγική παλινδρόμηση (γνωστή και ως καούρα) είναι ένας άλλος βασικός λόγος που μπορεί να νιώσεις άσχημα μετά από έναν ύπνο, ειδικά αν έχεις ξαπλώσει αμέσως μετά το φαγητό. Λιπαρά, τηγανητά, γαλακτοκομικά, πολύ πικάντικα ή όξινα τρόφιμα επιδεινώνουν την κατάσταση.

Οι ειδικοί προτείνουν να αφήνεις να περάσουν 3–4 ώρες μετά το γεύμα πριν ξαπλώσεις. Αν αυτό δεν είναι εφικτό, χρησιμοποίησε μαξιλάρια ή ανυψωμένο στρώμα για να κρατήσεις το κεφάλι και το στήθος ψηλότερα – η βαρύτητα θα κάνει τη δουλειά της.

Άλλες πιθανές αιτίες:

-Αφυδάτωση ή χαμηλά επίπεδα σακχάρου
-Διαταραχές αυτόνομου νευρικού συστήματος (π.χ. δυστονία)
-Καλοήθης παροξυσμικός ίλιγγος που προκαλεί ζαλάδα όταν αλλάζεις θέση

Σε κάθε περίπτωση, αν τα συμπτώματα είναι έντονα ή επίμονα, καλό είναι να συμβουλευτείς γιατρό.

Η διάρκεια μετράει

Σύμφωνα με τους ειδικούς, ο πιο ασφαλής ύπνος είναι:

-20 λεπτά (ιδανικό για να μην μπεις σε βαθύ ύπνο)
-90 λεπτά (για να ολοκληρωθεί ένας πλήρης κύκλος)

Αν ο ύπνος διαρκέσει περισσότερο από 20 λεπτά αλλά λιγότερο από 90, αυξάνεται η πιθανότητα να ξυπνήσεις κουρασμένος και ζαλισμένος.

Πώς να αποφύγεις τη ναυτία μετά τον ύπνο:

-Κράτα τον ύπνο σου σύντομο
-Προτίμησε σιέστα νωρίς μέσα στην ημέρα
-Απόφυγε βαριά, λιπαρά ή πολύ όξινα φαγητά πριν ξαπλώσεις
-Στήριξε τον κορμό σου ψηλότερα με μαξιλάρια
-Βελτίωσε την ποιότητα του βραδινού σου ύπνου: χαλάρωσε πριν κοιμηθείς, διάβασε ένα βιβλίο, μείωσε το μπλε φως από οθόνες

Η καλή είδηση; Με τις σωστές αλλαγές, η μεσημεριανή σιέστα μπορεί να γίνει σύμμαχος και όχι εχθρός σου. Γιατί, όταν γίνεται σωστά, όντως «δεν υπάρχει τίποτα σαν έναν καλό ύπνο».

Πηγή: theguardian

• συμβουλές
• Ύπνος