Ζωή vs. ΚΚΕ: Όταν ο καβγάς γίνεται πολιτικό σόου – Fake news και πολιτική τοξικότητα: Μαθήματα από τον Μακάριο (όχι τον αρχιεπίσκοπο) – Τσίπρας από το «Go back Madame Merkel» στο Ivy League

 Η Ζωή Κωνσταντοπούλου έχει ταλέντο στο να δημιουργεί εχθρούς. Αν υπάρχει ένα άτομο που μπορεί να τσακωθεί και με τον καθρέφτη του, είναι αυτή. Αυτή τη φορά, όμως, κατάφερε να προκαλέσει έναν αντίπαλο που δεν φημίζεται για την ανοχή του: το ΚΚΕ. Όλα ξεκίνησαν όταν στην ψηφοφορία για τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας ύψωσε τη γροθιά της και φώναξε «όχι στη συγκάλυψη». Ένα θέαμα που θύμιζε περισσότερο χορογραφία του Fight Club παρά κοινοβουλευτική διαδικασία. Ο συμβολισμός, όμως, δεν απευθυνόταν στην κυβέρνηση – αυτό θα ήταν πολύ απλό. Απευθυνόταν στον Περισσό, που σύμφωνα με τη Ζωή «τα έχει βρει πλήρως με το σύστημα».

Η Ζωή σε ρόλο επαναστάτριας – ή μήπως σε ρόλο Τσε Γκεβάρα του TikTok;

Ο Περισσός το πήρε προσωπικά – και όχι άδικα. Βλέπετε, η πρόεδρος της Πλεύσης Ελευθερίας έχει βάλει στο στόχαστρο το ΚΚΕ, αμφισβητώντας το μονοπώλιο της γροθιάς και προσπαθώντας να σπάσει τη στεγανή δεξαμενή των αριστερών ψηφοφόρων. Ανάμεσα στους «κακούς της υπόθεσης» που κατασκευάζει για να φτιάξει το αφήγημά της, ο αντιπρόεδρος της Βουλής, Γιώργος Λαμπρούλης, φαίνεται να έχει αναλάβει τον ρόλο του απόλυτου villain. Σύμφωνα με τη Ζωή, ο Λαμπρούλης είναι το «μακρύ χέρι του κράτους» που βοηθάει στην επιχείρηση «μπαζώματος» της δικογραφίας των Τεμπών. Ένα αφήγημα που έχει όλα τα στοιχεία ενός πολιτικού θρίλερ – αν και θυμίζει περισσότερο κακογραμμένο σενάριο του Netflix.

Ο Περισσός απαντά – και δεν αστειεύεται

Το ΚΚΕ, βέβαια, δεν φημίζεται για την υπομονή του. Η πρώτη απάντηση ήρθε μέσω ΚΝΕ με ένα βίντεο-φωτιά, όπου καταγράφονται οι «περίεργες» θέσεις της Κωνσταντοπούλου: από τις ψήφους που έδωσε σε κυβερνητικά νομοσχέδια μέχρι τις δηλώσεις της για τη Χρυσή Αυγή. Τα κομματικά μέσα πήραν φωτιά, ο Ριζοσπάστης την αποκάλεσε «συστημικό σκυλάκι του καναπέ» (όχι του Καπιτωλίου, αν και με τέτοιες εκρήξεις μάλλον εκεί στοχεύει), και η Λιάνα Κανέλλη έβαλε τη σφραγίδα: «Ναπολεόντειο σύνδρομο προβολής» ήταν η διάγνωση για τη Ζωή, που έχει βαλθεί να το παίξει Ροβεσπιέρος. «Μας χρωστάει γιατί έγινε Πρόεδρος της Βουλής με τις ψήφους όλων πλην του ΚΚΕ» είπε η Κανέλλη, φρεσκάροντας τη μνήμη όσων ξεχνούν ότι η Ζωή δεν ξεκίνησε την πολιτική της καριέρα ως αυτόκλητη σωτήρας της αριστεράς.

«Όταν η πραγματικότητα δεν σε βολεύει, φτιάξε μια δική σου.»

Η πολιτική σκηνή στην Ελλάδα έχει δει πολλά. Από κατηγορίες για «προδότες», «γερμανοτσολιάδες» και «χουντικούς» μέχρι συγκλονιστικές ανακαλύψεις περί χημικών ψεκασμών. Αλλά ο βουλευτής της ΝΔ, Μακάριος Λαζαρίδης, αποφάσισε να ανεβάσει το επίπεδο της πολιτικής αντιπαράθεσης στο «έλα να δεις», κατηγορώντας το ΠΑΣΟΚ και τον ΣΥΡΙΖΑ ότι αποκαλούσαν τα στελέχη της ΝΔ… παιδεραστές. Ναι, ακριβώς. Σαν μια κακή σεναριακή ανατροπή από πολιτικό θρίλερ τρίτης διαλογής, όπου ο κακός της ιστορίας ξαφνικά ξεστομίζει κάτι τόσο εξωφρενικό που όλοι παγώνουν από αμηχανία. Και έτσι έγινε: ο εκπρόσωπος του ΠΑΣΟΚ και ο βουλευτής του ΣΥΡΙΖΑ έμειναν να κοιτάζουν, ενώ ο Μακάριος αρνιόταν να ανακαλέσει, μουρμουρίζοντας ένα αόριστο «καλά, εντάξει», όπως ο μαθητής που πιάστηκε να αντιγράφει και προσπαθεί να αλλάξει θέμα.

Όταν η τοξικότητα γίνεται κυβερνητικό manual

Το ΠΑΣΟΚ, φυσικά, δεν άφησε αναπάντητο το σκηνικό, κατηγορώντας τον Λαζαρίδη ότι χυδαιολογεί για να ανέβει στην κυβερνητική ιεραρχία. Δεν αποκλείεται να υπάρχει κάποια αλήθεια σε αυτό – σε μια κυβέρνηση που συχνά επιβραβεύει όσους καταφέρνουν να προκαλέσουν τον μεγαλύτερο θόρυβο, η στρατηγική «όσο πιο ακραίος, τόσο πιο χρήσιμος» φαίνεται να αποδίδει. Το χειρότερο, όμως, είναι ότι η πολιτική ζωή έχει καταντήσει ένας διαγωνισμός βούρκου, όπου το ζητούμενο δεν είναι ποιος έχει το καλύτερο επιχείρημα, αλλά ποιος θα πετάξει τη μεγαλύτερη λάσπη. Αν, λοιπόν, στόχος της κυβέρνησης είναι να πείσει τους πολίτες ότι η αντιπολίτευση είναι τοξική, ίσως θα έπρεπε πρώτα να κοιτάξει στον καθρέφτη. Γιατί όπως είχε πει και ο Νίτσε, «όταν πολεμάς τα τέρατα, πρόσεχε μην γίνεις ένα από αυτά» – και κάπου εδώ, ο Μακάριος και η επικοινωνιακή ομάδα του Μαξίμου μάλλον πρέπει να κάνουν ένα μικρό break για αυτοκριτική.

Βέτο, βαγόνια και βιτρίνες: Πολιτική σε τρεις πράξεις

Η Ελλάδα και η Κύπρος αποφάσισαν να τραβήξουν το χαρτί του βέτο στην άρση των κυρώσεων κατά της Συρίας, ζητώντας διαβεβαιώσεις ότι η Τουρκία δεν θα το εκμεταλλευτεί για να στήσει ένα ακόμα γεωπολιτικό παιχνίδι τύπου τουρκολιβυκού μνημονίου. Διπλωματικά σωστό, πολιτικά προσεκτικό, στρατηγικά αναμενόμενο. Όπως θα έλεγε και ο Σουν Τζου, «ο έξυπνος ηγέτης δεν κάνει περιττές μάχες, απλώς επιλέγει το πεδίο στο οποίο θα πολεμήσει». Και το πεδίο εδώ είναι γνωστό: η Άγκυρα δεν κρύβει τις βλέψεις της, απλά αλλάζει κάθε τόσο τον τρόπο που τις πλασάρει. Το θέμα είναι αν η Αθήνα και η Λευκωσία έχουν όντως την πολιτική αντοχή να κρατήσουν αυτή τη γραμμή ή αν θα δούμε κάποιο «δημιουργικό ανακάτεμα της τράπουλας» από Βρυξέλλες μεριά.

Τσίπρας στο Χάρβαρντ: Από το «Go back Madame Merkel» στο Ivy League

Το Χάρβαρντ αποφάσισε να προσθέσει στη λίστα των προσκεκλημένων του τον Αλέξη Τσίπρα, προκειμένου να μοιραστεί τις εμπειρίες του από τη διακυβέρνηση της χώρας. Εξαιρετική επιλογή, αν το μάθημα είναι «πώς να διαπραγματευτείτε με την Ευρώπη και να χάσετε». Αν μη τι άλλο, ο Τσίπρας μπορεί να εξηγήσει πώς ένα δημοψήφισμα «ΟΧΙ» μπορεί να γίνει πολιτικό «ΝΑΙ» σε λιγότερο από μία εβδομάδα. Ή πώς ένας αντισυστημικός πρωθυπουργός μπορεί να καταλήξει να αναγνωρίζεται ως ο άνθρωπος που εφάρμοσε το πιο αυστηρό μνημόνιο. Το πανεπιστήμιο άλλωστε έχει μια τάση να καλεί «αμφιλεγόμενους» πολιτικούς – άλλωστε, όπως είπε και ο Μάριο Πούζο στον «Νονό», «Κράτα τους φίλους σου κοντά και τους εχθρούς σου πιο κοντά.»

Εκτροχιασμοί και υποσχέσεις με ημερομηνία λήξης

Ο υπουργός Μεταφορών Χρήστος Σταϊκούρας έχει υποσχεθεί ότι η ασφάλεια του σιδηροδρόμου είναι προτεραιότητα. Μια υπόσχεση που δεν θα έβαζε το χέρι του στη φωτιά για να τη στηρίξει, όπως εξομολογήθηκε προ καιρού. Και πολύ καλά κάνει, γιατί με τον εκτροχιασμό εμπορικής αμαξοστοιχίας στην Ειδομένη και το ξήλωμα της σιδηροδρομικής γραμμής σε ένα μήκος 3-4 χλμ., το αφήγημα περί αναβάθμισης του σιδηρόδρομου θυμίζει περισσότερο κακογραμμένο πολιτικό σενάριο παρά ρεαλιστικό σχέδιο. Οι συνδικαλιστές προειδοποιούν ότι η χώρα μένει χωρίς ευρωπαϊκή σιδηροδρομική σύνδεση για δύο μήνες. Αλλά ας είμαστε ειλικρινείς: αν η ελληνική πολιτική σκηνή ήταν κινηματογραφικό είδος, θα ήταν τραγική κωμωδία με σκηνοθέτη που δεν έχει διαβάσει το σενάριο.

Σύγκρουση διαρκείας για τα Τέμπη: Όταν η πολιτική παίζει με τη φωτιά

Αν η πολιτική είναι η τέχνη του εφικτού, τότε η ελληνική πολιτική σκηνή κατάφερε το ακατόρθωτο: να μετατρέψει την τραγωδία των Τεμπών σε ένα ακόμα γήπεδο κομματικής αντιπαράθεσης. Στη ψηφοφορία για τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας, η σκιά των 57 νεκρών ήταν παντού. Από τις επιστολές της Μαρίας Καρυστιανού που απαιτούσαν απαντήσεις για τη διαχείριση της δικογραφίας, μέχρι την επικείμενη προανακριτική επιτροπή, η υπόθεση των Τεμπών δεν είναι απλά μια ακόμη πολιτική κόντρα – είναι μια σύγκρουση διαρκείας που θα καθορίσει το αφήγημα της κυβέρνησης και της αντιπολίτευσης για μήνες. Το ΠΑΣΟΚ προαναγγέλλει πρόταση δυσπιστίας, ο ΣΥΡΙΖΑ πιέζει για την άμεση κατάθεσή της, η κυβέρνηση μιλά για «τοξικότητα» και «εργαλειοποίηση», ενώ η αντιπολίτευση καταγγέλλει «συγκάλυψη». Στο μεταξύ, η χώρα παρακολουθεί ένα déjà vu πολιτικού καιροσκοπισμού, με φόντο την πιο φονική σιδηροδρομική τραγωδία της σύγχρονης Ελλάδας.

Όταν τα social media υποκαθιστούν τη Δικαιοσύνη

Σε αυτό το περιβάλλον, η Δικαιοσύνη προσπαθεί να κρατήσει τα προσχήματα. Η εισαγγελέας του Αρείου Πάγου Γεωργία Αδειλίνη διέταξε προκαταρκτική εξέταση για τις αναρτήσεις στα social media που στοχοποιούν τον εφέτη ειδικό ανακριτή. Το φαινόμενο δεν είναι καινούργιο – οι δίκες των λαϊκών δικαστηρίων του Twitter και του Facebook είχαν πάντα περισσότερη δράση από αυτές των πραγματικών δικαστηρίων. Όμως, όταν ακόμα και οι θεσμοί παραδέχονται ότι κινδυνεύουμε να επιστρέψουμε σε λογικές Μεσαίωνα, ίσως κάτι πάει πολύ στραβά. Κι εδώ προκύπτει το πιο επικίνδυνο ερώτημα: όταν οι πολίτες δεν εμπιστεύονται ούτε τη Δικαιοσύνη, ούτε την κυβέρνηση, ούτε την αντιπολίτευση, τότε ποιος μένει για να δώσει απαντήσεις;

Η δημοκρατία σε οριακό σημείο

Αν ο Πλάτωνας είχε δίκιο πως «η δημοκρατία καταλήγει πάντα σε οχλοκρατία», τότε η Ελλάδα του 2024 μοιάζει να επιβεβαιώνει τη θεωρία του. Οι θεσμοί βρίσκονται σε ελεύθερη πτώση, τα κόμματα αντιμετωπίζουν την αλήθεια ως εργαλείο στρατηγικής, και οι πολίτες βλέπουν για άλλη μια φορά ότι τα μεγάλα εγκλήματα δεν έχουν ποτέ πραγματικούς ενόχους. Όσο η κυβέρνηση επιμένει να αμύνεται, η αντιπολίτευση να επιτίθεται και οι δικαστές να εκλιπαρούν για ανεξαρτησία, τόσο η τραγωδία των Τεμπών θα μετατρέπεται από εθνικό πένθος σε κομματικό τσίρκο. Κι αν κάποιοι πιστεύουν πως αυτό δεν θα έχει συνέπειες, ας θυμηθούν την κλασική ρήση του Αβραάμ Λίνκολν: «Μπορείς να κοροϊδέψεις κάποιους για λίγο καιρό, αλλά δεν μπορείς να κοροϊδεύεις τους πάντες για πάντα.»

• Ζωή Κωνσταντοπούλου
• κκε