Πασχαλινός μποναμάς 3,5 δισ. – Έρχονται και νέα μέτρα για το ρεύμα τον Μάιο – Οι κρίσιμοι σταθμοί

Η μεγάλη ανάσα που έδωσε στην κυβέρνηση το μειωμένο κατά δύο μονάδες πρωτογενές έλλειμα του ΑΕΠ το 2021, φέρνει νωρίτερα τα νέα μέτρα ύψους 3-4 δισ. ευρώ που ήταν να ανακοινωθούν τον Ιούνιο, μετά την Σύνοδο Κορυφής που θα συνεδριάσει στα τέλη Μαΐου και στην οποία θα φανεί εάν δοθεί κοινή ευρωπαϊκή απάντηση ή εάν θα αναβληθεί για τέλη Ιουνίου.

Ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης είχε προειδοποιήσει ότι σε περίπτωση αδυναμίας αποφάσεων από τους «27», η Ελλάδα θα προχωρήσει σε εθνικό σχέδιο, που σημαίνει μονομερώς, χωρίς να αναμένει το πράσινο φως των θεσμών δεδομένου ότι η χώρα βρίσκεται σε ενισχυμένη εποπτεία και θα όφειλε να το κάνει. Το καμπανάκι που χτύπησε μετά τον πρώτο γύρο των γαλλικών εκλογών ήταν ότι «χάνουμε τους λαούς», η Λερναία Ύδρα του λαϊκισμού καιροφυλακτεί εάν δεν δοθεί μια κοινή ευρωπαϊκή απάντηση αφού οι εθνικές οικονομίες δεν μπορούν μόνες να αντέξουν το βάρος.

Τα νέα ήταν καλύτερα από τα αναμενόμενα. Η ΕΛΣΤΑΤ ανακοίνωσε μείωση κατά 2% του ΑΕΠ στο πρωτογενές έλλειμμα και κατά 3,8% του ΑΕΠ στο χρέος, σε σχέση με τις προβλέψεις του Προϋπολογισμού. Αυτό μεταφράζεται σε επιπλέον δημοσιονομικό αέρα 3-3,5 δισεκ. ευρώ (από 1,5 που αναμενόταν) που ανοίγει το δρόμο για επίσπευση των ανακοινώσεων.

Λογαριασμοί του 2019-2020

Ο Κυριάκος Μητσοτάκης δήλωσε ότι τον Μάιο θα συνεχιστούν οι αυξημένες (σχεδόν διπλασιάστηκαν σε σχέση με τον Μάρτιο) επιδοτήσεις ρεύματος σε νοικοκυριά και επιχειρήσεις. Δεν είναι αρκετά όμως. Το άνοιγμα του λογαριασμού του ρεύματος συνεχίζει να προκαλεί ηλεκτροσόκ. Τα νέα μέτρα που θα ανακοινωθούν μέσα στον Μάιο πλέον, λόγω της ανάσας του ελλείμματος, έχουν τον φιλόδοξο στόχο το κράτος να καλύπτει, εάν καταστεί δυνατόν έως το 100% των αυξήσεων ώστε οι καταναλωτές να πληρώνουν όσα και το 2019- 2020, πριν την ενεργειακή κρίση.

Ρίσκο

Μονομερείς αποφάσεις της ελληνικής κυβέρνησης θα εμπεριείχαν το μεγάλο ρίσκο να την «τιμωρήσουν» οι αγορές και να κάνουν απαγορευτικό τον δανεισμό της, να καθυστερήσει η προγραμματισμένη έξοδος από την ενισχυμένη εποπτεία τον Αύγουστο φέτος όπως και η πολυαναμενόμενη επενδυτική βαθμίδα στις αρχές του 2023. Η ζυγαριά όμως έγειρε για τον Κυριάκο Μητσοτάκη στη στήριξη των πολιτών που έχουν εξαντληθεί τα όρια τους.

Πλαφόν

Η Σύνοδος Κορυφής του Μαίου το πιο πιθανό είναι να μην πάρει απόφαση για επιβολή πλαφόν που ζητούν οι χώρες του Νότου αλλά αντιδρούν οι τσιγκούνηδες του Βορρά. Άρα το πλαφόν θα το βάλει η Ελλάδα από μόνη της. Τα ποσά είναι ιλιγγιώδη αλλά απαραίτητα.

Είναι ανοιχτό στις Βρυξέλλες να αποφασιστεί η κοινή αγορά φυσικού αερίου όπως έγινε και με τα εμβόλια προκειμένου να πέσουν οι τιμές. Έχει καταθέσει το αίτημα όπως και αρκετές χώρες και ο Κυριάκος Μητσοτάκης καθώς η χώρα μας είναι μικρή και έχει περιορισμένες ανάγκες οπότε αγοράζει ακριβότερα σε σχέση με τις μεγαλύτερες χώρες. Στο τραπέζι είναι και η διάθεση των 230 δις ευρώ που απέμειναν για φθηνά δάνεια από το Ταμείο Ανάκαμψης για την πανδημία που ελάχιστες χώρες έκαναν χρήση. Αλλά ούτε αυτό φαίνεται να προχωράει τον Μάιο. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή θα παρουσιάσει γύρω στις 20 Μαίου τις προτάσεις για να αποφασίσουν οι «27».

Επιπλέον ευρωπαϊκοί πόροι ή εξοικονόμηση πόρων όπως θα γίνει με μια κοινή αγορά φυσικού αερίου, θα αυξήσουν τον δημοσιονομικό χώρο για επιπρόσθετα μέτρα.

Ο δείκτης δυσαρέσκειας είναι στα ύψη και η ανησυχία του Μαξίμου να αναπτυχθούν φυγόκεντρες δυνάμεις που θα θέσουν σε αμφιβολία την δυνατότητα μιας σταθερής κυβέρνησης είναι μεγάλη. Το προβάδισμα της ΝΔ έναντι του ΣΥΡΙΖΑ μικραίνει διότι πέφτει εκείνη και θέτει σε αμφιβολία τον στόχο της αυτοδυναμίας που έτσι κι αλλοιώς είναι φιλόδοξος καθώς με τον εκλογικό νόμο που ψήφισε απαιτείται ένα 38%.

• ακρίβεια
• Κυριάκος Μητσοτάκης