Ισραήλ – Ιράν: Σε τεντωμένο σκοινί η ειρήνη – Όλοι μετρούν αντίστροφα για τον πόλεμο – Οι συμμαχίες, το παρασκήνιο και ο αμερικανικός παράγοντας

Οι Times της Νέας Υόρκης, σε εκτενές άρθρο,  εξηγούν γιατί ολόκληρη η περιοχή της Μέσης Ανατολής έχει τεθεί σε συναγερμό αλλά και γιατί η απειλή ενός πολέμου Ισραήλ – Ιράν τρομάζει τα αραβικά κράτη που πλέον συνειδητοποιούν πως οι συγκρούσεις σε αυτό το σημείο στον χάρτη είναι πολύ δύσκολο να περιοριστούν.

Από την πρώτη στιγμή, τα περισσότερα αραβικά κράτη κάλεσαν σε αυτοσυγκράτηση. Μοναδικές εξαιρέσεις η Υεμένη (Χούθι)  αλλά και ο Λίβανος (έδρα της Χεζμπολάχ).

Το Ομάν τόνισε ότι είναι κρίσιμης σημασίας να υπάρξει άμεση κατάπαυση του πυρός ανάμεσα στο Ισραήλ και τη Χαμάς στη Λωρίδα της Γάζας ενώ, το Κουβέιτ υπογράμμισε την αναγκαιότητα να αντιμετωπιστούν τα βαθύτερα αίτια των συγκρούσεων στην περιοχή.

Από την πλευρά της, η Σαουδική Αραβία, η οποία εδώ και έναν χρόνο έχει αποκαταστήσει τις διπλωματικές σχέσεις με το Ιράν, εξέφρασε την έντονη ανησυχία της για τις επικίνδυνες συνέπειες της στρατιωτικής κλιμάκωσης στην περιοχή.

Ειδικότερα, το υπουργείο Εξωτερικών του σουνιτικού βασιλείου απηύθυνε έκκληση σε «όλα τα μέρη να δείξουν τη μέγιστη αυτοσυγκράτηση και να προστατεύσουν την περιοχή και τους λαούς της από τους κινδύνους του πολέμου».

Στην πιο δύσκολη θέση βρίσκεται η, συνορεύουσα με το Ισραήλ, Ιορδανία, η οποία κατέρριψε drones και βαλλιστικούς πυραύλους πάνω από τον εναέριο χώρο της τη νύχτα του Σαββάτου και πλέον κατηγορείται ότι υπερασπίζεται το Ισραήλ.

Σύμφωνα με το ιρανικό πρακτορείο ειδήσεων Fars, οι ένοπλες δυνάμεις του Ιράν προειδοποίησαν πως «παρακολουθούν με προσοχή τις κινήσεις της Ιορδανίας» και πως εάν επενέβαινε θα ήταν ο επόμενος στόχος της Τεχεράνης.

Από την πλευρά του, το Αμμάν κάλεσε σε εξηγήσεις τον Ιρανό πρέσβη στη χώρα προκειμένου να προειδοποιήσει την Τεχεράνη ότι πρέπει να σταματήσει να αμφισβητεί τη θέση της χώρας, ενώ το υπουργείο Εξωτερικών με ανάρτησή του στο X, υπογράμμισε πως «οτιδήποτε αποτελεί απειλή για την Ιορδανία και την ασφάλεια των Ιορδανών, το αντιμετωπίζουμε με όλες τις δυνατότητες και τις ικανότητές μας».

Διαβεβαιώσεις στις αραβικές χώρες

Την ίδια στιγμή, το Ισραήλ διαβεβαίωσε τις αραβικές χώρες της περιοχής ότι η απάντησή του στην επίθεση του Ιράν δεν θα τις θέσει σε κίνδυνο, όπως μεταδίδουν τα ΜΜΕ της χώρας.

Σημειώνεται πως σε πολλές χώρες στην περιοχή εκφράζονται ανησυχίες ότι σε περίπτωση ισραηλινού χτυπήματος στο Ιράν, ως αντίποινα για την επίθεση του Σαββατοκύριακου, θα θεωρηθούν υπεύθυνες από την Τεχεράνη.

Σύμφωνα με ισραηλινά ΜΜΕ, το Τελ Αβίβ έχει ενημερώσει συμμαχικές χώρες όπως η Ιορδανία, η Αίγυπτος και τα κράτη του Κόλπου ότι η απάντησή του, όταν έρθει, θα πραγματοποιηθεί με τέτοιο τρόπο ώστε το Ιράν να μην μπορεί να τις εμπλέξει.

Οι διαβεβαιώσεις προς τις γειτονικές χώρες έρχονται μετά την προειδοποίηση ανώτατων Ιρανών αξιωματούχων ότι το Ισραήλ και οι σύμμαχοί του θα αντιμετωπίσουν ακόμα ισχυρότερη επίθεση εάν προβούν σε αντίποινα.

Το Ισραήλ και οι άλλοι

Άγνωστο παραμένει εάν οι σχετικά νέοι δεσμοί ανάμεσα στο Ισραήλ και σε ορισμένα αραβικά κράτη θα δεχθούν περαιτέρω πίεση εξαιτίας και της σύγκρουσης ανάμεσα στο Τελ Αβίβ και την Τεχεράνη.

Ήδη από την έναρξη του πολέμου στη Γάζα οι σχέσεις αυτές μπήκαν στον πάγο αλλά, όπως σημειώνουν αναλυτές, όσες κυβερνήσεις αραβικών κρατών έχουν συνάψει δεσμούς με το Ισραήλ δεν φαίνονται διατεθειμένες να τους εγκαταλείψουν εξ ολοκλήρου.

Για παράδειγμα, δύο από τις χώρες που έχουν υπογράψει τις Συμφωνίες του Αβραάμ, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα και το Μπαχρέιν, έχουν σε ορισμένα πεδία σταματήσει επιχειρηματικές συμφωνίες ή έχουν πάρει αποστάσεις από το Ισραήλ.

Την ίδια στιγμή, η Σαουδική Αραβία, η οποία εξέταζε τη δυνατότητα εξομάλυνσης των διπλωματικών σχέσεων με το Ισραήλ, επέμεινε πως οποιαδήποτε συμφωνία θα όφειλε να περιλαμβάνει την ίδρυση παλαιστινιακού κράτους – γεγονός το οποίο μοιάζει απίθανο.

Η στάση… αποστάσεων του Ριάντ ενδέχεται να συνεχιστεί αλλά, κατά τους αναλυτές, η πόρτα θα παραμείνει ανοιχτή καθώς το σουνιτικό βασίλειο ελπίζει σε εγγυήσεις ασφαλείας από την Ουάσιγκτον στην περίπτωση που δεχόταν επίθεση από το Ιράν.

Στο παρασκήνιο

Σε αυτό το σκηνικό των λεπτών ισορροπιών, με ιδιαίτερο ενδιαφέρον καταγράφεται και ο ρόλος ορισμένων αραβικών κρατών να αποτελέσουν μέρος εξεύρεσης διπλωματικών
λύσεων ώστε ολόκληρη η περιοχή να μην τυλιχθεί στις φλόγες του πολέμου.

Το Κατάρ και το Ομάν παραμένουν οι πλέον ενεργοί παίκτες πίσω από τις κλειστές πόρτες.

Από τη μία η Ντόχα εργάζεται προκειμένου να επιτευχθεί κατάπαυση του πυρός και από την άλλη το Μουσκάτ που διευκολύνει τη μεταφορά μηνυμάτων μεταξύ Ουάσιγκτον και Τεχεράνης.