Δημοσίευση: ’
Μέση Ανατολή: Το «παζάρι» των διαπραγματεύσεων ξανά σε νέο αδιέξοδο – Τα σημεία διαφωνίας μεταξύ ΗΠΑ-Ιράν
Σε νέο αδιέξοδο φαίνεται να οδηγείται το διπλωματικό «παζάρι» στη Μέση Ανατολή.
Σε νέο αδιέξοδο φαίνεται να οδηγείται το διπλωματικό «παζάρι» στη Μέση Ανατολή.
Σε νέο αδιέξοδο φαίνεται να οδηγείται το διπλωματικό «παζάρι» στη Μέση Ανατολή, καθώς οι διαπραγματεύσεις ανάμεσα σε ΗΠΑ και Ιράν παραμένουν μπλοκαρισμένες, παρά τις προσπάθειες διαμεσολάβησης μέσω Πακιστάν, Ομάν και άλλων περιφερειακών παικτών.
Στο επίκεντρο της αντιπαράθεσης βρίσκονται τα Στενά του Ορμούζ, το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν, ο αμερικανικός αποκλεισμός ιρανικών λιμανιών, οι κυρώσεις και οι εγγυήσεις για τον τερματισμό του πολέμου. Η Τεχεράνη εμφανίζεται διατεθειμένη να συζητήσει την επαναλειτουργία της ναυσιπλοΐας στο Ορμούζ, αλλά όχι να ανοίξει άμεσα το ζήτημα των πυρηνικών της.
Σύμφωνα με διεθνή μέσα, το Ιράν κατέθεσε μέσω Πακιστανών διαμεσολαβητών πρόταση προς τις Ηνωμένες Πολιτείες για επαναλειτουργία των Στενών του Ορμούζ και τερματισμό της πολεμικής σύγκρουσης. Η πρόταση, ωστόσο, μεταθέτει τις συζητήσεις για το πυρηνικό πρόγραμμα σε επόμενο στάδιο, γεγονός που αποτελεί βασικό σημείο τριβής με την Ουάσινγκτον.
Η ιρανική πλευρά ζητά, σύμφωνα με τις ίδιες πληροφορίες, να αρθεί ο αμερικανικός αποκλεισμός των ιρανικών λιμανιών, με αντάλλαγμα το άνοιγμα του Ορμούζ και την αποκλιμάκωση. Για την Τεχεράνη, η ναυσιπλοΐα και ο αποκλεισμός αποτελούν το πρώτο πακέτο διαπραγμάτευσης, ενώ τα πυρηνικά θεωρούνται ξεχωριστό και μεταγενέστερο κεφάλαιο.
Από την πλευρά του, ο Ντόναλντ Τραμπ εμφανίζεται να επιμένει ότι το Ιράν πρέπει να κάνει την πρώτη κίνηση. Μιλώντας στο Fox News, δήλωσε ότι «αν το Ιράν θέλει να διαπραγματευτεί, μπορεί να καλέσει τις ΗΠΑ», μετά την ακύρωση της προγραμματισμένης μετάβασης των Αμερικανών απεσταλμένων Στιβ Γουίτκοφ και Τζάρεντ Κούσνερ στο Ισλαμαμπάντ.
Η ακύρωση του ταξιδιού των Αμερικανών απεσταλμένων θεωρήθηκε ένδειξη νέας εμπλοκής στις συνομιλίες. Την ίδια ώρα, ο Ιρανός υπουργός Εξωτερικών Αμπάς Αραγτσί συνέχισε την περιοδεία του, περνώντας από το Πακιστάν και το Ομάν, ενώ στη συνέχεια κατευθύνθηκε προς τη Μόσχα για επαφές με Ρώσους αξιωματούχους.
Ιράν: Συνομιλίες Αραγτσί με τον Σουλτάνο του Ομάν για την ασφάλεια στα Στενά του Ορμούζ
Το πρώτο μεγάλο σημείο διαφωνίας είναι το Στενό του Ορμούζ. Η Τεχεράνη το χρησιμοποιεί ως ισχυρό διαπραγματευτικό χαρτί, καθώς από το συγκεκριμένο πέρασμα διέρχεται σημαντικό μέρος των παγκόσμιων μεταφορών πετρελαίου και φυσικού αερίου. Η Ουάσινγκτον, από την άλλη, ζητά πλήρη αποκατάσταση της ελεύθερης ναυσιπλοΐας χωρίς όρους που θα ενίσχυαν τη διαπραγματευτική θέση του Ιράν.
Το δεύτερο και κρισιμότερο σημείο είναι το πυρηνικό πρόγραμμα. Οι ΗΠΑ ζητούν άμεσες εγγυήσεις ότι η Τεχεράνη δεν θα αποκτήσει πυρηνικά όπλα, ενώ το Ιράν επιχειρεί να διαχωρίσει τη συζήτηση για το Ορμούζ από τα πυρηνικά, μεταθέτοντας το ζήτημα σε μεταγενέστερη φάση. Αυτό δημιουργεί το βασικό κενό ανάμεσα στις δύο πλευρές.
Τρίτο σημείο τριβής είναι οι κυρώσεις και ο αμερικανικός αποκλεισμός. Η Τεχεράνη ζητά άρση ή χαλάρωση των μέτρων που περιορίζουν τις εξαγωγές και τη λειτουργία των λιμανιών της, ενώ η Ουάσινγκτον δεν δείχνει διατεθειμένη να παραχωρήσει κάτι τέτοιο χωρίς δεσμεύσεις για το πυρηνικό και στρατιωτικό πρόγραμμα του Ιράν.
Τέταρτο σημείο διαφωνίας είναι το ποιος θα εγγυηθεί την περιφερειακή ασφάλεια. Το Ιράν προωθεί ένα σχήμα ασφαλείας από χώρες της περιοχής, χωρίς εξωτερικές παρεμβάσεις και χωρίς αμερικανική παρουσία. Αντίθετα, οι ΗΠΑ και οι σύμμαχοί τους επιμένουν ότι η ελεύθερη ναυσιπλοΐα δεν μπορεί να εξαρτάται από μονομερείς ιρανικές εγγυήσεις.
Πέμπτο σημείο είναι ο ρόλος του Ισραήλ. Η Τεχεράνη συνδέει τη συνολική αποκλιμάκωση με τον τερματισμό των αμερικανοϊσραηλινών στρατιωτικών επιχειρήσεων εναντίον της, ενώ η Ουάσινγκτον επιμένει ότι οποιαδήποτε συμφωνία πρέπει να διασφαλίζει την ασφάλεια του Ισραήλ και να περιορίζει τη δράση των ιρανικών συμμάχων στην περιοχή.
Το οικονομικό διακύβευμα είναι τεράστιο. Η εμπλοκή στο Ορμούζ έχει ήδη επηρεάσει τις αγορές ενέργειας, με τις τιμές του πετρελαίου να κινούνται ανοδικά λόγω της αβεβαιότητας γύρω από τις συνομιλίες και την ασφάλεια της ναυσιπλοΐας.
Η διπλωματική κινητικότητα πάντως δεν έχει σταματήσει. Το Πακιστάν παραμένει βασικός δίαυλος επικοινωνίας, το Ομάν επιχειρεί να λειτουργήσει ως παραδοσιακός μεσολαβητής, ενώ η Ρωσία διεκδικεί ρόλο στις συζητήσεις μέσω των επαφών του Αμπάς Αραγτσί στη Μόσχα.
Παρά τις κινήσεις αυτές, το «παζάρι» παραμένει μπλοκαρισμένο επειδή οι δύο πλευρές διαπραγματεύονται διαφορετικά πράγματα. Το Ιράν θέλει πρώτα αποκλιμάκωση, άνοιγμα του Ορμούζ και άρση του αποκλεισμού. Οι ΗΠΑ θέλουν πρώτα δεσμεύσεις για τα πυρηνικά, ασφάλεια της ναυσιπλοΐας και σαφείς εγγυήσεις για τους συμμάχους τους.
Το αποτέλεσμα είναι ένα διπλωματικό αδιέξοδο με παγκόσμιες συνέπειες. Όσο η Τεχεράνη κρατά το Ορμούζως μοχλό πίεσης και η Ουάσινγκτον επιμένει στο πυρηνικό ζήτημα ως προϋπόθεση ουσιαστικής συμφωνίας, η Μέση Ανατολή παραμένει σε κατάσταση εύθραυστης αναμονής.
ολες οι ειδησεις
Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, στο Newpost.gr