«Munchausen by proxy»: Οι ψυχοπαθολογικές περιπτώσεις Πισπιρίγκου και Μουρτζούκου δημιουργούν το πιο δυνατό «true crime» της Δυτικής Ελλάδας – Η «γεωγραφία» των παιδοκτονιών

Πρόκειται για τις πιο ανατριχιαστικές υπθέσεις true crime της σύγχρονης Ελλάδας – όχι μόνο λόγω της φρίκης των υπό διερεύνηση πράξεων, αλλά κυρίως λόγω της ψυχοπαθολογίας που κρύβεται πίσω από αυτές. Με κεντρικό μοτίβο την υπόνοια του λεγόμενου «Munchausen by proxy» (Σύνδρομο Μινχάουζεν δια αντιπροσώπου), οι δύο υποθέσεις —της Ρούλας Πισπιρίγκου στην Πάτρα και της Ειρήνης Μουρτζούκου σε Αμαλιάδα–Πύργο— διαμορφώνουν ένα τρομακτικά σκοτεινό προφίλ γυναικείας εγκληματικότητας που δεν είχαμε ξαναδεί.

Τι είναι το «Munchausen by proxy»;

Πρόκειται για σπάνια διαταραχή στην οποία ο «φροντιστής» (συνήθως η μητέρα) προκαλεί ή σκηνοθετεί ασθένειες στο παιδί για να τραβήξει πάνω του ένα κύμα προσοχής, οίκτου, θαυμασμού και ηρωοποίησης ως «μάνα που δίνει μάχη για το παιδί της».

Τα τρία βασικά χαρακτηριστικά:

• Παρουσία «ηρωικής» μητέρας

• Πολλαπλές νοσηλείες / θάνατοι με «αδιευκρίνιστα» αίτια

• Παραμονή στον χώρο του δράματος – ανατροφοδότηση προσοχής

Το μοτίβο Πισπιρίγκου – Μουρτζούκου

Δυτική Ελλάδα: νέα γεωγραφία εγκλημάτων

Οι δύο υποθέσεις δεν συνδέονται νομικά. Ωστόσο:

• Η τοπική εγγύτητα (Πάτρα – Αμαλιάδα – Πύργος)

• Η επανάληψη του ίδιου ψυχοπαθολογικού προτύπου

• Η ανοχή / αδράνεια δομών υγείας και κοινωνικών υπηρεσιών

δημιουργούν τον ιδανικό ψυχρο-κοινωνικό «καμβά» πάνω στον οποίο τέτοια εγκλήματα φαίνεται πως μπόρεσαν να εξελιχθούν σε βάθος χρόνου.

Πώς λειτουργεί ο φαύλος κύκλος

1. Πεθαίνει το πρώτο παιδί → συγκίνηση / οίκτος / ενδιαφέρον

2. Πεθαίνει δεύτερο → αποδίδεται σε «κακή μοίρα»

3. Τρίτο περιστατικό → αρχίζει ψίθυρος / έρευνα

4. Δημόσια δίκη μέσω media → μετατροπή μάνας-θύματος σε μάνας-θύτη

5. Ραγδαία κατάρρευση ψεύδους → ποινικές διώξεις

Το σενάριο επαναλαμβάνεται σχεδόν copy–paste και στις δύο περιπτώσεις – με την υπόθεση Μουρτζούκου να βρίσκεται αυτή τη στιγμή στο σημείο #4-5, εκεί όπου πριν δύο χρόνια βρισκόταν η Πισπιρίγκου.

Η χώρα που «αγιοποιεί» – και μετά «καταπίνει» τις μάνες

Εκεί βρίσκεται το μεγάλο σοκ: μοντέλο μητρότητας που γίνεται όπλο. Και κοινωνία που στην αρχή χειροκροτεί… και μετά γιουχάρει. Χωρίς δίχτυ ασφαλείας στη μέση.

• Ειρήνη Μουρτζούκου
• Ρούλα Πισπιρίγκου
• Υπόθεση Πισπιρίγκου